Εκκλησιές στα
χωριά της Ζακύνθου.
Με την σημερινή
ανάρτηση ολοκληρώνουμε το θρησκευτικό μας οδοιπορικό σε κάποιες από τις πάρα
πολλές εκκλησιές της Ζακύνθου. Πιστεύω πως άξιζε. Θα το προσπαθήσω βέβαια, παρόμοια οδοιπορικά και
στα άλλα νησιά μας.
 |
| Η Χώρα της Ζακύνθου από το λόφο της Μπόχαλη |
Πριν όμως, με την
καλοσύνη σας, δώστε μου την άδεια να ζητήσω συγνώμη, διότι στην προηγούμενη
ανάρτηση οι πηγές μου με πρόδωσαν. Έτσι, τούτη τη φορά, για....να μην πάθω τα
ίδια επιστράτευσα μια μεγάλη, σπάνια και υπέροχη πηγή, ειδική στα ζακυνθινά,
που δεν είναι άλλη από τη γνωστή σε όλους μας αγαπημένη μου Χαρά. Της οφείλω
χίλια “ευχαριστώ” για την αμέριστη βοήθειά της.
Ξεκινάμε λοιπόν σήμερα
με μια επίσκεψη στην…
... Παναγιά την
Κεριώτισσα.
 |
| Η είσοδος της εκκλησιάς και το πολύχρωμο καμπαναριό. |
Στη νότια πλευρά του
νησιού, πάνω στην κορφή ενός καταπράσινου λόφου, βρίσκεται ο οικισμός Κερί. Ένα
πραγματικά ήρεμο και γοητευτικό χωρίο, γεμάτο παραδοσιακά πέτρινα σπίτια και
στενά γραφικά δρομάκια. Η κεντρική πλατεία του Κεριού είναι πανέμορφη με
εκπληκτική θέα στο Ιόνιο.Σ΄αυτόν τον οικισμό υπάρχει μια μεγάλη εκκλησιά.
 |
| Το υπέροχο τέμπλο της εκκλησιάς. |
Η
Παναγιά η Κεριώτισσα. Η ιστορία της γίνεται γνωστή στα 1630 όταν οι Ενετοί, οι
οποίοι την είχαν στην ιδιοκτησία τους, την παραχωρούν στους Κεριώτες με δουκικό
διάταγμα. Είναι άγνωστη η αρχική μορφή της. Πάντως το 1745 έγινε μια ανακαίνιση
και η ημερομηνία είναι χαραγμένη πάνω από
την νότια είσοδο του ναού. Είναι μια από τις ομορφότερες και σημαντικότερες εκκλησιές της Ζακύνθου και ξεχωρίζει για
την ιδιαίτερη αρχιτεκτονική της. Χρονολογία κατασκευής της εικόνας είναι το
1606 που αναγράφεται στο πίσω μέρος της. Η εικόνα είναι διπλής μορφής. Στο εμπρόσθιο
μέρος εικονίζεται η Παναγία και στο οπίσθιο, το οποίο είναι και μισοκαμένο,
εικονίζεται ο Άγιος Νικόλαος. Την εκκλησιά κοσμεί ακόμη ένα θαυμάσιο ξυλόγλυπτο
τέμπλο.
 |
| Η αναπαράσταση της λιτανείας. |
Επίσης ένα χαρακτηριστικός συνθετικός πίνακας υπάρχει στο στηθαίο του
γυναικονίτη και απεικονίζει την λιτανεία της Παναγίας τον καιρό των Ενετών. Είναι
έργο αγνώστου ζωγράφου. Χαρακτηριστικό είναι οι ενδιαφέρουσες τοπικές ενδυμασίες
της εποχής. Στο βάθος του πίνακα διακρίνονται η εκκλησιά και το καμπαναριό όπως
ήταν τότε.Η εκκλησία φιλοξενεί αξιόλογες αγιογραφίες και έργα τέχνης, που
αποτελούν αληθινή δόξα της περασμένης καλλιτεχνικής Ζακύνθου..
Και προχωράμε στο
μοναστήρι της...
...Παναγίας της
Σπηλιώτισσας.
Στο βόρειο τμήμα του
νησιού, σ΄ένα μικρό μεσόγειο χωριό, τις Ορθωνιές, βρίσκεται το μοναστήρι της
Θεοτόκου της Σπηλιώτισσας. Το μοναστήρι αυτό ιδρύθηκε από τον μοναχό Ιωαννίκιο
Κατσιβά στα μέσα του 16ου αιώνα. Είναι χτισμένο σε μια χαράδρα και
μοιάζει σαν να στέκει στην άκρη ενός γκρεμού ενώ το περιβάλλον γύρω του είναι
καταπράσινο και πλούσιο σε βλάστηση.
 |
| Η είσοδος στο προαύλιο της εκκλησιάς. |
Όπως σε όλη τη
Ζάκυνθο, έτσι κι, εδώ συνεργάστηκαν οι περιστάσεις για τον αφανισμό μιάς
αξιοθαύμαστης παράδοσης.
Στο καθολικό της
Μονής υπάρχει η εικόνα της Παναγίας η οποία, σύμφωνα με κάποια τοπική παράδοση,
τα χρόνια της Εικονομαχίας ήταν κρυμένη σε μιά σπηλιά.
 |
| Η εικόνα της Παναγιάς. |
Επιτηρητής της μονής
είχε διατελέσει και ο Δραγανίγος Σιγούρος, μετέπειτα Άγιος Διονύσιος, προστάτης
του νησιού της Ζακύνθου.
Επόμενη επίσκεψή μας
στην....
...Παναγία τη
Σκοπιώτισσα.
 |
| Η εκκλησιά πριν επισκευαστεί |
Στην κορυφή του όρους
Σκοπού υπήρχαν, από μιαν άγνωστη έως τώρα εποχή, η εκκλησιά και το μοναστήρι
της Παναγιάς της Σκοπιώτισσας. Στα μέσα του 15ου αιώνα όλα αυτά θα
περιέλθουν στην κυριότητα της αρχοντικής οικογένειας των Boniventi μετά από παραχώρηση των Δυναστών του
νησιού Δε Τόκκο.
Έχει πάρει το όνομά
του από το βουνό πάνω στο οποίο έχει χτιστεί.
Αν προσπαθούσε
κανείς, γράφει ο Ντίνος
Κονόμος, να καταγράψει τον πλούτο των καλλιτεχνικών θησαυρών που είχε το
μοναστήρι θα εκάλυπτε δεκάδες σελίδες του βιβλίου.
Πνιγμένο μέσα στο
πράσινο και με μια θέα υπέροχη, δικαιολογεί την ονομασία που του είχαν δώσει οι
Ενετοί. Βelvedere, καλή θέα.
Και πραγματικά η θέα
είναι κάτι που δύσκολα ο επισκέπτης θα την ξεχάσει. Το κτίριο του ναού είναι
βυζαντινού ρυθμού και οικοδομημένο σε σχήμα σταυρού, ενώ το εσωτερικό του είναι
πλούσιο σε αγιογραφίες. Το όλο οικοδόμημα είναι είναι χτισμένο πάνω στα ερείπια
του αρχαίου ναού της Αρτέμιδας. Η εικόνα της Παναγίας, άγνωστο πως, φυγαδεύτηκε
από το νησί και σήμερα βρίσκεται στην εκκλησιά St.
Gertrud στο γραφικό χωριό Morsbanch στην Κολωνία.
Επίσης να αναφέρω ότι
η εικόνα της Παναγίας συχνέ εμεταφέρετο στη Χώρα και ελιτανεύετο σε περιόδους
σεισμών και λιμών.
Αξίζει μια επίσκεψη
στο μοναστήρι της....
...Παναγίας της
Ελευθερώτριας.
 |
| Μια άποψη της εκκλησιάς. |
Λίγο πιό έξω από τον
οικισμό του Μαχαιράδο, στη θέση Βόρτες στον οικισμό Λαγοπόδο, βρίσκεται το μοναστήρι
της Παναγίας της Ελευθερώτριας. Πρώτη εντύπωση σαν το αντικρίσει κανείς είναι
ότι μοιάζει πάρα πολύ με κάστρο. Ενδεικτικές οι πολεμίστρες στους πύργους σημάδι
ότι είχαν το ρόλο προστασίας από επιδρομές πειρατών. Το τέμπλο της Μονής έχει
ηλικία τριακοσίων ετών και προέρχεται από την εκκλησιά που ήταν στη θέση αυτή
αλλά κατέρρευσε με τους σεισμούς. Στο καθολικό της μονής έχει τοποθετηθεί το
παλιό ξυλόγλυπτο και το χρυσωμένο τέμπλο μαζί με τις ωραιότατες εικόνες της
εκκλησιάς της Υπεραγίας Θεοτόκου Πηγαδακίων, που καταστράφηκε με τους σεισμούς
του ΄53.Από τις παλαιότερες εικόνες αξιομνημόνευτη είναι αυτή της Παναγίας της
Βρεφοκρατούσας, η Πεπονιώτισσα σε ξυλόγλυπτη και χρυσομένη καθέδρα που σωζόταν
άλλοτε στην εκκλησιά του Κατασταρίου.
Φέρει ημερομηνία 1827 και είναι
αργυρόγλυπτη. Στο εσωτερικό της υπάρχουν πετρώματα από τους Αγίους Τόπους. Χαρακτηριστική
η εναλλαγή των χρωμάτων, το λευκό με το κόκκινο, που υπογραμμίζει όλα τα παράθυρα
και τις αψίδες του. Η θέα από το μοναστήρι προς τα πεδινά της Ζακύνθου είναι
εκπληκτική, ενώ όλα είναι πνιγμένα μέσα σε μια τρομερή βλάστηση.
Να κλείσουμε τον
περίπατό μας μ΄ ένα πέρασμα από την μονή του..
...Αγίου Ιωάννου του Προδρόμου.
 |
| Μια από τις πλευρές της μονής του Άη-Γιάννη του Πρόδρομου. |
Είναι ένα μοναστήρι
της μεταβυζαντινής περιόδου και βρίσκεται στον Λαγκαδά, στη βόρια πλευρά του
βουνού Μέλισσα με θέα την Κεφαλονιά και την Πελοπόννησο.
Ιδρύθηκε τον 16ο
αιώνα και με το πέρασμα του χρόνου γνώρισε δόξες πολλές.
Στον 17ο
αιώνα το μοναστήρι πλουτίστηκε με δωρεές και διάφορες εκκλησιές με πολύτιμα
έργα τέχνης. Από αναγραφή του Νοεμβρίου του 1753 προκείπτει ότι στον περίβολο
του μοναστηριού υπήρχαν δυο εκκλησιές, επτά σπίτια και ένας πύργος για την
προστασία από τους πειρατές.
 |
| Άλλη μια άποψη της μονής. |
Ο ναός διαθέτει έργα
τέχνης μεγάλης αξίας και σώθηκαν από τους σεισμούς του 1953 όμως το Μοναστήρι
έχει καταστραφεί. Λόγω της θέσης του οι προσκυνητές το χρησιμοποιούσαν και σαν
χώρο ανάπαυσης. Στο εσωτερικό του υπάρχουν έργα μεγάλης αξίας. Υπάρχουν εικόνες
των γνωστών αγιογράφων Πουλάκη και Μπάφα. Ακόμη υπάρχει ένα πολύτιμο ξύλινο
προσκυνητάρι. Στο συγκρότημα υπάρχει και ένα μικρό Αββαείο. Πλάϊ σε ένα κτίριο
δύο ορόφων υπάρχει ένας πύργος με κυκλική βάση, ο οποίος ήταν χτισμένος για
προστασία της Μονής από τους πειρατές. Η θέση που βρίσκεται το Μοναστήρι
προσφέρει εκπληκτική θέα.
Έτσι τελειώνουμε τον
θρησκευτικό μας περίπατο στην πανέμορφη Ζάκυνθο και θα έχουμε κι΄άλλους
παρόμοιους περιπάτους και στα υπόλοιπα νησιά του Εφτανησιώτικου συγκροτήματος.
ΠΗΓΕΣ
Ντίνος Κονόμος. “Ζάκυνθος – Πεντακόσια χρόνια
Ύπαιθρος –
Χώρα.”
w. Zanteisland.com
w.
gr.ecozante.com
w.
el-wikipedia
w.
zakynthos.gov.gr
w.
ethnos.gr