Χριστουγεννιάτικες εικόνες από τα Εφτάνησα.

Οι γιορτές των Χριστουγέννων, η Πρωτοχρονιά, τα Φώτα, «το Δωδεκάμερο» όπως το λέμε, μπορεί να πει κανείς ότι γιορτάζονται πανομοιότυπα σε όλα τα Εφτάνησα με κάποιες μικρές ίσως παραλλαγές αλλά και με κάποια ξένα στοιχεία, που έφεραν στα νησιά οι ταξιδευτές νοικοκυραίοι αλλά και οι ξένοι κατακτητές.
Σύμφωνα με δημοσιεύματα της εφημερίδας της Μητρόπολης Κερκύρας “....τα Κορφιάτικα Χριστούγεννα χαρακτηρίζονταν από μιά μακρυά εισαγωγή.”
Από την γιορτή του Αγίου Γερασίμου ( 20 Οκτ.)σύμφωνα με την εφημερίδα έκαναν την εμφάνηση τους οι πρώτοι μαντατοφόροι των Χριστουγέννων. Οι τηγανήτες (λουκουμάδες) “....Τα βράδυα άναβαν οι φουγέρες κάτω από τα βόλτα της Πίνιας κι’ άχνιζαν τα καζάνια με το βραστό λάδι.”
Στις 14 Νοεμβρίου, γιορτή του Αγίου Φιλίππου, άρχιζε το “Σαραντάημερο” Όμως η μεγάλη γιορτή γινόταν περισσότερο αισθητή τις πρώτες μέρες του Δεκέμβρη με τις γιορτές των τριών Αγίων, Βαρβάρας, Σάββα, Νικολάου. “Νικολίτσι, Βαρβαρίτσι κι’ άη Σάββας εις τη μέση”.

Εκεί όμως που γινόταν πιό αισθητή ήταν η 12η Δεκεμβρίου γιορτή του Αγίου Σπυρίγωνα. “ Τα πρώτα Χριστούγεννα των Κερκυραίων”
Χαρακτηριστικό της γιορτής στην Κέρκυρα είναι ότι το Χριστουγεννιάτικο τραπέζι δεν ξεστρώνεται και τις τρεις μέρες που κρατάει η γιορτή. Αντίθετα πάνω στο τραπέζι παραμένουν το ψωμί και το «μποτσόνι» με το κρασί. Ανήμερα τα Χριστούγεννα οι Κερκυραίοι διατηρούσαν τη συνήθεια του αυγολέμονου ενώ το κυρίως φαγητό ήταν χοιρινό μπούτι γεμιστό με σκόρδο και αλατοπίπερο.
Στην Κέρκυρα από τα πιό παλιά έθιμα είναι ο στολισμός του σπιτιού. Στο στολισμό κυριαρχούν οι μυρσίνες και τα αγριοκουκουνάρια. Το Χριστόψωμο είναι ένα κεφαλονίτικο έθιμο, αλλά έχει προχωρήσει και στα άλλα νησιά। Μόνο που σήμερα δεν το φτιάχνει πλέον η νοικοκυρά αλλά ο φούρναρης.

Το κόψιμο του Χριστόψωμου γύρω από τη φωτιά και η διανομή του στα μέλη της οικογένειας είχε έναν τελετουργικό χαρακτήρα. Ακόμη οι τηγανίτες και οι λουκουμάδες είναι ένα απαραίτητο χαρακτηριστικό της γιορτής των Χριστουγέννων.
Γνωστό έθιμο σε όλα τα νησιά οι ομάδες των μικρών παιδιών με τα κάλαντα για να εξοικονομήσουν το χαρτζιλίκι τους. Υπάρχουν επίσης και μικρές χοροδίες με όργανα που περιφέρονται στα καταστήματα και τα σπίτια ψάλλοντας τα κάλαντα.
Τα παραδοσιακά κεφαλονίτικα κάλαντα διαφέρουν από τόπο σε τόπο, ενώ τα περισσότερα από αυτά για ιστορικούς λόγους διατηρούνται σε βιβλία. Αρκετά έχουν διατηρηθεί μέχρι σήμερα και ο Κεφαλονίτης χαίρεται να ακούει τα δικά του κάλαντα. Μια παραλλαγή στα μέσα του 19ου αιώνα ήταν η πάρα κάτω.
“Ιδού όπου σας είπαμε όλη την ψαλμωδία
Του Ιησού μας του Χριστού γέννηση την Αγία
Κι’ έπειτα άμα γυρίσετε εις το αρχοντικό σας
Ευθύς τραπέζι στρώσετε, βάλτε το φαγητό σας.” Στην Πύλαρο λένε.
“παίρνουν νερό στα νύχια τους σαπούνι στα φτερά τους
Και λούζουν τον αφέντη τους και λούζουν την κυρά τους.
Και λούζουν τον αφέντη τους τον πολυχρονεμένο.”
Στην Ζάκυνθο τα χριστουγεννιάτικα έθιμα χαρακτηρίζονται από μια ιδιαιτρότητα και πρωτοτυπία που διαφέρουν από τις άλλες περοιοχές του ελλαδικού χώρου. Στην παραμονή των Χριστουγέννων επικεντρώνεται όλο το βάρος της γιορτής. Δεν υπάρχει Ζακυνθινός το βράδυ της παραμονής που να μην είναι με την οικογένειά του στο σπίτι για να κόψουν όλοι μαζί την πατροπαράδοτη χριστοπαραμονιάτικη κουλούρα. Είναι ένα έθιμο βαθειά ριζωμένο μέσα στη ζωή των Ζακυνθυνών και δεν συναντάται σε καμμιά άλλη περιοχή. Οι Ζακυνθυνοί δεν έκοβαν κουλούρα ή βασιλόπιττα την παραμονή της πρωτοχρονιάς, αλλά γυρνούσαν παρέες – παρέες με μουσικά όργαν και έλεγαν τους « Αη-Βασίληδες ».
Το μεσημέρι των Χριστουγέννων το επίσημο γεύμα των Ζακινθυνών είναι η βραστή γαλοπούλα ή βοδινό κρέας μς αλάτι και πιπέρι.
Ένα ακόμη έθιμο της Κεφαλονιάς για την παραμονή της πρωτοχρονιάς είναι το ράντισμα με αρώματα.Οι Κεφαλονίτες για τον ερχομό του νέου χρόνου κατεβαίνουν στους δρόμους κρατώντας μπουκάλια με κολώνιες και ραίνουν ο ένας τον άλλον τραγουδώντας.
“Ήρθαμε με ρόδα και με ανθούς
Για να σας ειπούμε χρόνους πολλούς”.
Η τελευταία ευχή του χρόνου που αντάλλασαν ήταν «καλή αποκοπή» δηλαδή με το καλό να αποχωριστούμε τον παληό χρόνο.
Το πρωί της Πρωτοχρονιάς όλες οι μουσικές του νησιού περνάνε από όλα τα σπίτια τραγουδώντας κάλαντα και καντάδες.
“Πάλιν ακoύστε άρχοντες, πάλιν να σας ειπούμε
Ότι και αύριο εστί ανάγκη να χαρούμε
Και να πανηγυρίσουμε Περιτομή Κυρίου
την εορτή του Μάκαρος Μεγάλου Βαιλείου.”
Θα συνεχίσουμε φίλοι μου και με εικόνες από τα άλλα Εφτάνησα.

ΠΗΓΕΣ
e-ionia
Gozakynthos.gr
http://www.askitikon.com/
kefalonitis.com
http://www.incorfu.gr/

Εφτανησιώτικες Γεύσεις.

Ένας όμορφος περίπατος στις Εφτανησιώτικες κουζίνες।

Συνεχίζουμε και με τούτη την ανάρτηση το οδοιπορικό μας στις Εφτανησιώτικες γεύσεις, που στ’ αλήθεια μαγεύουν όποιον τις δοκιμάσει। Απολάυστε λοιπόν και σήμερα τα φαγητά των νησιών μας.

Η παραδοσιακή κουζίνα της Ζακύνθου είναι γεγονός ότι βασίζεται κυρίως στην μεσογειακή κουζίνα με δυό κύρια χαρακτηριστικά. Την απλότητα των συνταγών αλλά και την ευκολία τους. Τα τοπικά φαγητά, λιγοστά σε αριθμό έχουν τις ρίζες τους στα βάθη των χρόνων. Όμως είναι διαλεχτά και ιδιαίτερα νόστιμα. Οι περισσότερες ζακυνθινές συνταγές βασίζονται στο λάδι, στο σκόρδο, στο κρασί, την τομάτα και το λεμόνι, που είναι τα αγαπημένα προϊόντα των Ζακυνθυνών. Παρ’ όλα αυτά είναι δεδομένη η επίδραση της ιταλικής κουζίνας αφού η Ζάκυνθος για αιώνες ήταν τμήμα της Γαληνοτάτης Δημοκρατίας της Βενετίας.Όμως και η μικρή χρονική περίοδος της Γαλλικής κατοχής της Ζακύνθου, επί Ναπολέοντος, έχει επηρεάσει τις γευστικές συνήθειες των κατοίκων.
Έτσι θα μπορούσαμε να πούμε ότι την ζακυνθινή τοπική κουζίνα επηρεάζουν οι επιδράσεις της ιστορίας, οι ανάγκες των κατοίκων της αλλά και οι δυνατότητες παραγωγής της τοπικής γης.
΄Ενα καθαρά ζακυνθινό φαγητό είναι “η Σάρτσα” Πρόκειται γα ένα από τα πλέον αγαπημένα φαγητά που φτιάχνουν οι νοικοκυρές της Ζακύνθου. Τα υλικά είναι, μοσχαρίσιο κρέας, σκόρδο, λάδι, ντομάτα, ρίγανη και κομμάτια από τα παραδοσιακό ζακυνθυνό τυρί, το λαδοτύρι.
Άλλο, επίσης αγαπημένο φαγητό των Ζακυνθυνών είναι το “Χωριάτικο στουφάδο» Το φαγητό αυτό παρασκεύαζεται με μοσχάρι κομμένο σε κύβους, με φύλλα δάφνης, δεντρολίβανο, φρέσκιες ντομάτες, ελαιόλαδο, αλατοπίπερο.
Πάντως αν βρεθείτε στη Ζάκυνθο ζητήστε να δοκιμάσετε τις “μελιτζάνες σκορδοστούμπι”. Πρόκειται γιά έναν φανταστικό μεζέ.
Πασχαλινή σπεσιαλιτέ των Ζακυνθυνών είναι “το Σγατζέτο”, μαγειρίτσα και γαρδούμπα μαζύ με χοιρομέρι. Ένα είδος παστού χοιρινού, κατά προτίμηση από τα λιπαρά μέρη, που έχει ψηθεί στον ήλιο και καρυκεύεται με πιπέρι, σκόρδο και δάφνη και φυσικά με το ντόπιο λαδοτύρι.. Κι’ ακόμη καθαρά ζακυνθυνό φαγητό είναι “Τα μπουτρίδιa” Ένα είδος τοπικού μπριάμ. Πρόκειται γιά μιά παραδοσιακή ζακυνθινή συνταγή που είναι παραλλαγή του κλασσικού μπριάμ και γίνεται με φρέσκα φασολάκια, σέσκλα, μελιτζάνες σε κομμάτια, πατάτες, κολοκύθια σε κομμάτια, μπάμιες, σκόρδο, κρεμμύδι, ελαιόλαδο, αλατοπίπερο.
“Το γεμιστό κουνέλι” είναι κι’ αυτό ένα από τα αγαπημένα ζακυνθυνά φαγητά. Γεμίζουν το κουνέλι με λαδοτύρι, πατάτες κομμένες σε κομμάτια και οπωσδήποτε ένα ποτήρι λευκό κρασί.
Ακόμη ένα ονομαστό ζακυνθινό φαγητό “η Σοφιγαδούρα” Κρέας κοκινιστό, πρόβειο ή κατσικίσιο, με κρεμμύδια, αρκετά σκόρδα, ντομάτες, πατάτες και λίγο λευκό κρασί. Φυσικά και οπωσδήποτα αλατοπίπερο και λάδι.
Στη Ζάκυνθο υπάρχει ένα εξαιρετικό γλυκό που λέγεται “Φρυγανιά” και είναι ένα πολύ ελαφρύ εκμέκ. Σαν βάση έχει μιά σιροπιασμένη φρυγανιά, από πάνω κρέμα και τέλος – προαιρετικά – σαντιγή. Δεν είναι και τόσο απλό γλυκό γιατί είναι πολλές οι διαφορές ως προς το σιρόπιασμα, την προσθήκη μυρωδικών, ή το είδος της κρέμας.
Ονομαστά είναι και τα ψωμιά που ζυμώνουν οι Ζακυνθυνές κυράδες καθώς και το παστέλι, η φιτούρα, οι μάντολες και το ονομαστό ζακυνθυνό μαντολάτο। Στο σημείο αυτό να αναφέρουμε το βιβλίο που έχει γράψει και εκδόσει η φίλη Αγγελική Ξανθάκη με τίτλο “ Ψωμιά και ζύμες ”και το οποίο γνώρισε επιτυχία στην έκθεση βιβλίου του Αυγούστου 2010 που έγινε στην Ζάκυνθο.
Εκτός από το Ζακυνθινό μαντολάτο στην Ζάκυνθο και ιδιαίτερα στα πανηγύρια θα συναντήσετε ένα ακόμη αγαπημένο γλυκό των Ζακυνθίων. “Την Φιτούρα” Σιμιγδάλι και νερό είναι η φιτούρα η οποία τηγανίζεται σε ελαιόλαδο και περιχύνεται με ζάχαρι και κανέλα.
Αυτά και πολλά άλλα έχει η πανέμορφη Ζάκυνθος, το Φιόρο του Λεβάντε. Όμως ας προχωρήσουμε και στα άλλα νησιά. Η Λευκάδα έχει γεννήσει μιά αυθεντία πάνω στην ύπαρξη και την ιστορία της τοπικής της κουζίνας. Πρόκειται γιά την Εύη Βουτσινά, μιά προικισμένη συγγραφέα, γέννημα θρέμα της Λευκάδας, που έχει γράψει και εκδόσει πολλά βιβλία γύρω από την κουζίνα, μεταξύ των οποίων και το βραβευμένο βιβλίο, “Λευκαδίτικα μαγειρέματα” Στο βιβλίο αυτό η Εύη Βουτσινά καταγράφει συστηματικά την παραδοσιακή κουζίνα του νησιού της. Επίτευγμά της είναι ότι εκτός από τις συνταγές αναλύει και τις τεχνικές της παρασκευής ενός φαγητού. Κι’ ακόμη η κάθε συνταγή είναι εμπλουτισμένη με κάποιες σχετικές ιστορίες γιά την παρασκεύη τους. Πρόκειται για ένα αξιόλογο βιβλίο του είδους του.
Ένα καθαρό προϊόν του νησιού, ένα κατασκεύασμα της λευκαδίτικης κουζίνας είναι “η λαδόπιτα”, την οποία βεβαίως συναντάμε και στα άλλα νησιά του Ιονίου, αλλά με παραλλαγές που αφήνουν την ιδιαιτερότητα της λαδόπιτας στην Λευκάδα. Τα κύρια υλικά γιά την λαδόπιτα είναι λάδι, νερό, ζάχαρι, αλεύρι και σουσάμι. Οι Λευκαδίτισσες δηλώνουν περήφανες γιά το προϊόν του νησιού τους. Όπως σε όλα τα Εφτάνησα έτσι και στα Κύθηρα βασικά προϊόντα της τοπικής κουζίνας είναι το λάδι, τα χορταρικά και τα ψαρικά Η εληά αφθονεί στο όμορφο νησί των Κυθήρων. Μερικές από τις τοπικές γεύσεις που αξίζει κανείς να δοκιμάσει είναι “ο ξυνόχοντρος τραχανάς”, τα τηγανητά λουβία, η κολοκυθόπιτα, το χταπόδι στο φούρνο και φυσικά η αστακομακαρονάδα με συνταγές που ίσως δεν θα συναντήσετε σε άλλο μέρος. Πλούσια και σε ψάρι η κουζίνα του νησιού αφού η θάλασσα προσφέρει αφθονία από σαργούς, φαγκριά, δράκαινες, μελανούρια, σκαθάρια και φυσικά πλήθος από αστακούς. Αν βρεθείτε στα Κύθηρα ζητήστε να δοκιμάσετε την τοπική “κακαβιά” η οποία γίνεται από πολλά και διαφορετικά ψάρια τα οποία προσφέρουν ένα πηχτό ζουμί.
Ένα παληό και πολύ δύσκολο κυθηριώτικο φαγητό είνι τα “μπομπόλια”. Σαλιγκάρια ξηράς μαζύ με καβούρια, ντομάτα, πιπέρι και προαιρετικά ρύζι. Οναμαστά και τα τσιριγώτικα λουκάνικα τα οποία θα τα βρείτε να πωλούνται σε όλα τα κρεοπωλεία αλλά προσφέρονται σε όλα τα εστιατόρια και τις ταβέρνες του νησιού, Ένα επίσης παληό, παραδοσιακό αλλά νηστίσημο φαγητό στα Κύθηρα είναι “τα κουκιά στιφάδο”, με πολλά κρεμμυδάκια.
Ένας από τους καλύτερους μεζέδες που θα σας προσφέρουν στα Κύθηρα είναι “οι αγγινάρες στα κάρβουνα” ή στη χόβολη. Καθώς ψήνεται η αγγινάρα την περιχύνουν με λίγο λάδι για να δροσιστεί και τη σερβίρουν με άφθονο λεμόνι.
Χαρακτηριστικό παραδοσιακό προϊόν του νησιού είναι «τα βουτυροτσίκουδα» που όμως είναι δύσκολο να τα βρει κανείς σήμερα। Πρόκειται για ένα πικάντικο και πολύ μαλακό τυρί που αλοίφεται σαν κρέμα στο ψωμί και μοιάζει λίγο με την κοπανιστή। Φτιάχνεται στα σπίτια από ανθόγαλο και κατσικίσιο γάλα.
Όμως μην φύγεται από τα Κύθηρα αν δεν πάρετε μαζύ σας τουλάχιστον ένα βάζο μέλι. Το μοναδικό μέλι που παράγεται μόνο στα Κύθηρα αφού συνδιάζει γεύση από θυμάρι, φασκόμηλα και ρείκια. Να πούμε ότι εδώ τελειώνει ο περίπατός μας στις εφτανησιώτικες γεύσεις। Σκοπός μας ήταν να γνωρίσουμε την κουζίνα των νησιών μας σε σχέση με την ιστορία τους και τον πολιτισμό τους. Πάντως τα Εφτάνησα μπορεί να είναι περήφανα γιά την κουζίνα τους η οποία εκτός από την πρωτόγνωρη νοστιμιά της κλείνει μέσα της και την ιστορία, τις παραδόσεις και τα έθιμα των νησιών και του λαού των.

Οι πηγές είναι οι ίδιες

με την προηγούμενη

ανάρτηση

“Κεφαλονίτικες Ρετσέτες”

Ένα βιβλίο με συνταγές μαγειρικής και ζαχαροπλαστικής
γεμάτο με χαρακτηριστικές εφτανησιώτικες γεύσεις

Οποσδήποτε ήτανε μέσα στις προθέσεις μου να ασχοληθώ με τις εφτανησιώτικες γεύσεις. Υπέροχες οι εμπειρίες μου και οι θύμησες αλησμόνητες. Άλλωστε οι γεύσεις ενός τόπου είναι οποσδήποτε ένα από τα κύρια πολιτιστικά του στοιχεία.. Παίρνω το ξεκίνημα από .το βιβλίο «Κεφαλονίτικες ρετσέτες» της Νιόβη Φωτεινάτου-Καμπίτση, που μου έστειλε από την Ελλάδα μιά καλή μου φίλη την οποία και ιδιαίτερα ευχαριστώ.
Να εξηγήσω εδώ στους έξω από τα Εφτάνησα φίλους ότι στα νησιά μας «ρετσέτα» λέμε την οποιαδήποτε είδους συνταγή. Από μαγειρική και ιατρική συνταγή μέχρι συνταγή ειδικών, τεχνικών, ακόμη και οικονομικών.
Ρετσέτες μαγειρικής λοιπόν το βιβλίο που κρατώ στα χέρια μου και μάλιστα με κάποια ξεχωριστή ιστορία και έναν διαφορετικό τρόπο αφού όλες είναι γραμμένες και φτιαγμένες από τις «σιόρες» δηλαδή τις κυράδες κι’ αρχόντισσες των νησιών μας και μάλιστα μιά κάποια περασμένης εποχής και μάλιστα συμπληρωμένες και με κάποια στοιχεία ιστορίας.
Να ξεκινήσουμε όμως με μιά σύντομη αναφορά στην ιστορία των εφτανησιώτικων γεύσεων. Είναι βέβαιο ότι η ιστορία της Εφτανησιώτικης κουζίνας χάνεται στα βάθη των χρόνων. Σαν βάση της θα πρέπει να θεωρηθεί το λάδι, ένα προϊόν που αφθονεί σε όλα τα νησιά του Ιόνιου συμπλέγματος αλλά ακόμη και τα όσπρια, τα χόρτα, τα λαχανικά που προσφέρει η εφτανησιώτικη γης και τα ψαρικά της θάλασσας. Αυτά όλα είναι οι πρωταγωνιστές της κουζίνας των Εφτανήσων. Έτσι μπορεί να πει κανείς ότι σ’ αυτά τα νησιά η γεύση έγραψε τη δική της ιστορία. Όμως και οι διάφοροι καταχτητές των νησιών έπαιξαν τον δικό τους ρόλο στην διαμόρφωση της κουζίνας των νησιών. Σε πολλά από τα φαγητά θα ανακαλύψουμε την ξένη παρουσία μέσα από το όνομά τους. Η παστιτσάδα, το μπουρδέτο, η στραπατσάδα, η σύβραση, τα μπουρντούνια και πολλά άλλα, ονόματα καθαρά ξένα αλλά και με την δική τους ιδιαιτερότητα τα φαγητά αυτά τα συναντάμε μόνο στα Εφτάνησα.
Να ξεκινήσουμε από την ιστορία της Κερκυραϊκής κουζίνας η οποία, είναι γεγονός, ξεκινάει πριν από πάρα πολλά χρόνια και την επέβαλαν οι κλιματολογικές συνθήκες αλλά και οι συνήθειες που οι κάτοικοι του νησιού καταφέρνουν να τις κάνουν πράξη με υπομονή και μεράκι. Όπως και στα άλλα νησιά έτσι και στην Κέρκυρα η βάση της τοπικής κουζίνας είναι το λάδι. Κι’ ακόμη υπάρχουν τα χόρτα, τα όσπρια και τα λαχανικά από τη γη ενώ άφθονα είναι τα ψάρια και τα λαχανικά. Πάνω από 200 χρόνια η παρουσία των Ενετών στο νησί έχει επηρεάσει τη γεύση ακόμη και τα ονόματα των φαγητών. Δυό χαρακτηριστικά φαγητά είναι η μανέστρα κολοπίμπιρι. Πρόκειται γιά μανέστρα η οποία συνοδεύεται από κρεμμύδια κομένα σε ροδέλες καρότα και κομμάτια από σέληνο τσιγαριστά με πολύ κοκινοπίπερο και ντομάτα.
Ένα άλλο είναι το σαβόρο. Μικρά ψάρια, γόπες κατά προτίμηση ή μεγάλες μαρίδες με ψιλοκομένο σκόρδο, δεντρολίβανο και μαύρες σταφίδες. Το σαβόρο γίνεται στο φούρνο.
Άλλα κερκυραϊκά φαγητά με τα καθαρά βενετσιάνικα ονόματα είναι, το σοφρίτο, το μπουρδέτο, το στακοφύσι, το τσιλίχουρδο, η κότα μπολίδα και άλλα.
Στα κεφαλονίτικα παραδοσιακά την πρώτη θέση έχει η αλιάδα, Η διαφορά της κεφαλονίτικης αλιάδας από τις σκορδαλιές που συναντάμε σε άλλες περοχές της Ελλάδας είναι ότι γίνεται αποκλειστικά με σκόρδο και πατάτες χωρίς ψωμί, καρύδια και άλλα. Η παραδοσιακή αλιάδα της κεφαλονιάς θέλει πολύ σκόρδο αλλά και πολύ λάδι γιά να γλυκαίνει από την πολύ αψάδα. Εξ’ άλλου το λάδι πρέπει απαραιτήτως να υπάρχει στο τραπέζι γιά να το προσθέτουν στο πιάτο τους αυτοί που τρώνε.
Η παραδοσιακή κεφαλονίτικη αλιάδα θέλει γουδοχέρι και γερά μπράτσα γιά να γίνει το μίγμα αλοιφή ενώ απαραίτητο είναι και το ζουμί από από βρασμένο μπακαλιάρο. Μάλιστα οι σιόρες, οι κυράδες της Κεφαλονιάς, αφού ξαλμυρίσουν τον μπακαλιάρο, τα μισά κομμάτια τα βράζουν και τα άλλα μισά τα τηγανίζουν.
Το πρώτο κοπάνισμα στο γουδοχέρι γίνεται με τα πολλά –πολλά σκόρδα και το αλάτι.
Μαζύ με τα κομμάτια του τηγανισμένου και βρασμένου μπακαλιάρου στην Κεφαλονιά σερβίρεται και το κοφίσι. Ψάρι συγγενικό με τον μπακαλιάρο, με ένα ιδιαίτερο άρωμα, σε ξερή κατάσταση το οποίο μουσκεύεται επί μέρες γιά να μαλακώσει και απαιτεί και πολύωρο βράσιμο.
Η κεφαλονίτικη αλιάδα, ανάλογα με την εποχή, συνοδεύεται – εκτός από τον μπακαλιάρο και το κοφίσι – και από διάφορα χόρτα, όπως κοκινογούλια, μπατζάρια, βλήτα, αμπελοφάσουλα, κάβολε (κουνουπίδι) μωρόπουλα (κολοκύθια) και άλλα.
Ο τρόπος που σερβίρεται η αλιάδα έχει την παραδοσιακή του χροιά που συνιστά ολόκληρη ιεροτελεστία.
Ένα άλλο χαρακτηριστικό εποχικό αλλά και κατά κάποιο τρόπο θρησκευτικό φαγητό της Κεφαλονιάς, είναι τα μπουρμπουρέλια. Η παράδοση θέλει την 21η Νοεμβρίου να γιορτάζουν στην Κεφαλονιά την Παναγία την Μπουρμπουρελού και το έθιμο είναι την ημέρα αυτή να μαγειρεύουν τα μπορμπουρέλια. Το έθιμο έχει τις ρίζες του στην αρχαία ελληνική μυθολογία και είναι μιά συνέχεια της προσφοράς στη Θεά Δήμητρα προκειμένου να φέρει καλή σοδειά στην αγροτική παραγωγή. Το φθινόπωρο στην αρχαία Ελλάδα, αλλά και σήμερα, οι αγροτικές οικογένειες αποθηκεύουν τη σοδειά τους. Γεμίζουν σακκιά από σπόρια οι αποθήκες. Στάρι, καλαμπόκι, φασόλια, φακές, ρεβύθια, κουκιά, μπιζέλια και άλλα Βλέποντας αυτή την αφθονία θεωρούσαν υποχρέωση να κάμουν μιά θυσία στην Θεά Δήμητρα. Στους χριστιανικούς χρόνους το έθιμο πέρασε μέσα στη θρησκεία του χριστιανισμού και ανακυρήχτηκαν η Παναγία η Μεσοσπορίτισσα, η Πολυσπορίτισσα, η Μπουρμπουρελού στις οποίες προσφέρουμε σαν θυσία σούπες από τα σπόρια. ,
Όμως θα συνεχίσουμε στην επόμενη ανάρτηση.

-Πηγές
Go-zakynthos.gr
Laganas tranel
Μικρή κουζίνα. Αγγελική Ξανθακη
Kefalonia.net
Corfu.web
Holiday.gr

ΜΕ ΤΗΝ ΕΥΚΑΙΡΙΑ ΤΩΝ ΑΠΟΚΑΛΥΠΤΗΡΙΩΝ ΤΟΥ ΜΝΗΜΕΙΟΥ ΓΙΑ ΤΟ ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟ

Από το φίλο καθηγητή κ Πέτρο Πετράτο έλαβα αυτό το επίκαιρο άρθρο για την εξέγερση του Πολυτεχνείου και το μνημείο που στήθηκε στην πλατεία Καμπάνας στο Αργοστόλι
Το φιλοξενώ στην σελίδα μου Εφτάνησα κάνοντας έτσι την αρχή μιας επιστροφής στις αναρτήσεις μετά την απουσία μου για το θάνατο του μοναχογιού μας Βαγγέλη
Σας ευχαριστώ όλους


Πέμπτη, 18 Νοεμβρίου 2010
Αγαπητοί φίλοι,

Μια προσπάθεια, που ξεκίνησε πριν από δυο χρόνια, το 2008, φτάνει στο τέλος της. Σας θυμίζω ότι με τα 35χρονα της εξέγερσης του Πολυτεχνείου
- πρόπερσι – ξεκινήσαμε και ολοκληρώσαμε τη συγγραφή ενός βιβλίου, με το οποίο θελήσαμε, τιμώντας τους φίλους, συντρόφους και συναγωνιστές, που είχαν φύγει από τη ζωή, να καταθέσουμε το δικό μας λόγο – εμπειρίες, βιώματα, εκτιμήσεις - για εκείνα τα συγκλονιστικά γεγονότα. Ταυτόχρονα, στο βιβλίο αυτό – γνωστό πια με τον τίτλο «Κεφαλονίτες και Ιθακήσιοι στην εξέγερση του Πολυτεχνείου το 1973» - συγκεντρώσαμε ό,τι είχε δημοσιευτεί σε βιβλία, εφημερίδες και περιοδικά από Κεφαλονίτες και Θιακούς για τη δικτατορία και το Πολυτεχνείο. Σίγουρα υπάρχουν ελλείψεις και παραλείψεις। Είναι όμως μια πρώτη σοβαρή προσπάθεια, που μπορεί μελλοντικά να βελτιωθεί, να συμπληρωθεί. Το βιβλίο διακινήθηκε στην Κεφαλονιά και την Ιθάκη, την Αθήνα και την Πάτρα। Μας το ζήτησαν, βέβαια, και το στείλαμε και σε άλλα μέρη: στην Κέρκυρα, στη Θεσσαλονίκη, στη Θεσσαλία, στην Κρήτη κ.α. Όσα χρήματα μας έμειναν από τη διακίνηση, μετά από την εξόφληση του τυπογραφείου – γιατί οι επιχορηγήσεις της Τοπικής και Νομαρχιακής Αυτοδιοίκησης κάλυψαν ένα μόνο μέρος της έκδοσης – αποτέλεσαν τη μαγιά του ποσού που χρειάστηκε για το στήσιμο του μνημείου, που σήμερα όλοι εμείς εδώ αποκαλύψαμε. Υπολείπεται, ωστόσο, ένα ποσό, 10.000 € περίπου, για τη συγκέντρωση του οποίου σας καλούμε να βοηθήσετε, αν θέλετε. Από σήμερα, λοιπόν, τούτο το μνημείο του συμπολίτη γλύπτη Μεμά Καλογηράτου θα συντροφεύει τα περιστέρια που θα πετούν, τα παιδιά που θα παίζουν, τους μεγάλους που θα κινούνται σ’ αυτήν την πλατεία. Απεικονίζονται δύο νεανικές μορφές – ένα αγόρι και ένα κορίτσι – σαν εκείνα τα αγόρια και τα κορίτσια, τους άντρες και τις γυναίκες που εξεγέρθηκαν κατά της Χούντας το Νοέμβρη του 1973। Απεικονίζονται δύο νεανικές μορφές - ένα αγόρι και ένα κορίτσι – δύο μορφές που δίνουν την αίσθηση της μιας, της ενιαίας μορφής – έτσι όπως ενιαίος μέσα στη διαφορετικότητά του ήταν ο αγώνας του Πολυτεχνείου. Αυτοί, λοιπόν, οι δυο νέοι ήρθαν από τα χρόνια της Χούντας εδώ, στην πλατεία Καμπάνας, για να συναντήσουν κάποιους άλλους δημοκράτες και αγωνιστές, που τον Αύγουστο του 1797, εδώ, σ’ αυτόν το χώρο έκαιγαν το Libro d’ oro – σύμβολο της φεουδαρχίας -, φύτευαν το δέντρο της Ελευθερίας και διακήρυτταν ότι «νέα διάταξις πραγμάτων» ξεκινά για την Κεφαλονιά και ότι ο νέος κώδικας είναι «η Ελευθερία, η Ισότης και η Δικαιοσύνη» Ήρθαν εδώ, στην πλατεία Καμπάνας, οι δυο αυτοί νέοι του αντιδικτατορικού αγώνα, για να συναντήσουν κάποιους άλλους αγωνιστές, τους Ριζοσπάστες, που εδώ, σε κτίριο αυτής της πλατείας στεγαζόταν το πολιτικό τους κέντρο, το λεγόμενο «Δημοτικόν Κατάστημα», μέσα στο οποίο γαλουχήθηκαν με τις αρχές και τις ιδέες του Ριζοσπαστισμού οι θαρραλέοι και πρωτοπόροι νέοι εκείνης της δύσκολης αγγλοκρατούμενης εποχής, μέσα στο οποίο καταστρώθηκε ο ενωτικός αγώνας και μέσα από το οποίο εκπορεύτηκαν γενικότεροι ιδεολογικοί και κοινωνικοί στοχασμοί. Επομένως, δε βρίσκεται τυχαία εδώ, σ’ αυτήν την πλατεία Καμπάνας, το μνημείο του Πολυτεχνείου। Την επιλέξαμε λόγω της ιστορικότητάς της, εκτιμώντας έτσι ότι είναι ο καταλληλότερος χώρος μες στο Αργοστόλι, για να δώσουμε τη σύνδεση του χτες με το σήμερα. Και ευχαριστούμε και από τη θέση αυτή το Δήμαρχο Γιώργο Τσιλιμιδό και όλα εκείνα τα μέλη του Δημοτικού Συμβουλίου, τα οποία δέχτηκαν την πρότασή μας και μας επέτρεψαν να στήσουμε εδώ το μνημείο। Δυστυχώς, η απόφαση δεν ήταν ομόφωνη: όλοι, πλην Λακεδαιμονίων. Ο εκπρόσωπος της Δημοτικής Αγωνιστικής Κίνησης, της σημερινής Λαϊκής Συσπείρωσης, μας αρνήθηκε το δικαίωμα να στήσουμε μνημείο για το Πολυτεχνείο, γιατί, λέει, μεθοδεύσαμε το όλο θέμα, για να παράσχουμε στη Δημοτική Αρχή «προσχήματα προοδευτικότητας», γιατί είμαστε, λέει, κάποιοι που «συστηματικά τιμούμε το Πολυτεχνείο με την παρουσία κυβερνητικών στελεχών» και διάφορα άλλα. Και όταν ζήτησα από το συγκεκριμένο συμπολίτη Δημοτικό Σύμβουλο να συναντηθούμε και να μου εξηγήσει τις θέσεις του και τις δυο φορές απέφυγε τη συνάντηση μαζί μου. Η σχετική ανακοίνωση, πάντως, της Λαϊκής Συσπείρωσης φανερώνει έλλειψη ιστορικής μνήμης, αλλά και σοβαρότητας, είναι γεμάτη από ανακρίβειες, αποτελεί μνημείο πατερναλιστικής αντίληψης και επικίνδυνης υπεροψίας. Δεν εκδώσαμε το βιβλίο, ούτε στήσαμε το μνημείο για να προβληθούμε। Να προβληθούμε άλλωστε, γιατί; Το βιβλίο συνιστά μια ανοιχτή επιστολή μας στην κοινωνία και όποιος θέλει τη διαβάζει και την κρίνει। Και το μνημείο αποτελεί σημείο αναφοράς ενός αγώνα που το θιακο-κεφαλονίτικο στοιχείο ήταν παρόν. Και με τα δύο αυτά εκπληρώνουμε ένα χρέος τιμής προς εκείνη την εξέγερση. Και έτσι, με αυτή την έννοια, σας καλούμε να δείτε αυτές μας τις πρωτοβουλίες και ενέργειες. Δε συμφωνούμε με τη μετατροπή του Πολυτεχνείου σε μύθο। Δε θέλουμε το Πολυτεχνείο μουσειακό είδος. Είναι και θέλουμε να είναι πηγή αέναη νέων αγώνων। Είναι και θέλουμε να παραμείνει ζώσα πραγματικότητα. Θέλουμε να παραμείνει φωτεινό ορόσημο. Θέλουμε να εμπνέει νέους αγώνες πολιτικούς, κοινωνικούς, αντιϊμπεριαλιστικούς.Και σήμερα έχουμε ανάγκη από ένα Πολυτεχνείο, μια δηλαδή συνολική λαϊκή συστράτευση για την ανατροπή της σημερινής κατάστασης.Και σήμερα χρειάζεται αγώνας – αγώνας ενωτικός, λαϊκός – για Ψωμί και Δημοκρατία, για Εθνική Ανεξαρτησία και Ανθρώπινη Αξιοπρέπεια.Σήμερα ο υπαρκτός καπιταλισμός αντιμετωπίζει τη μεγαλύτερη οικονομική κρίση της ιστορίας του – η κρίση δηλαδή δεν είναι φαινόμενο μόνο ελληνικό -. Οι λαοί – και ο δικός μας λαός – βλέπουν το βιοτικό τους επίπεδο να καταβαραθρώνεται, τα εργασιακά τους κεκτημένα να εξανεμίζονται, την ανεργία να καλπάζει, τη χειραγώγηση να ενισχύεται, τη διαφθορά και την ευτέλεια να κατακλύζουν τη ζωή μας.Η κρίση δεν είναι μόνο οικονομική. Επεκτείνεται σε κοινωνική, πολιτική, πολιτισμική, θεσμική. Κρίνεται η τύχη του συστήματος αλλά συγχρόνως και η αποτελεσματικότητα των ριζοσπαστικών, αντισυστημικών οργανώσεων.Στη χώρα μας το εγχώριο πολιτικό κατεστημένο, αυτονομημένο ως ένα βαθμό από την κοινωνία, αντιμετωπίζει σοβαρή δομική κρίση. Παρ' όλα αυτά καταφέρνει ακόμη να λειτουργεί σύμφωνα με τις επιταγές του κεφαλαίου. Έτσι, οδηγεί το λαό μας στο Δ.Ν.Τ. για την τελική φάση της σφαγής και συγχρόνως διαπραγματεύεται κυριαρχικά εθνικά δικαιώματα στο Αιγαίο σε αγαστή συνεργασία με ΝΑΤΟ και ΗΠΑ - θυμάστε το σύνθημα στην πύλη του Πολυτεχνείου – σε συνεργασία με την Ε.Ε.Από πολλές πλευρές ακούγεται ότι το υπάρχον πολιτικό σκηνικό δεν μπορεί να κάνει την αναγκαία υπέρβαση. Το μόνο που μπορεί να κάνει είναι να δώσει βελτιωμένες μόνο εκδοχές της σημερινής δραματικής κατάστασης.Είναι, νομίζω, ανάγκη όλοι να συνειδητοποιήσουμε ότι τα αμέσως επόμενα χρόνια θα είναι εφιαλτικά : θα επεκταθεί η φτώχεια, θα διογκωθεί το φάσμα της πείνας, θα εξακοντιστεί η τρέλα της απόγνωσης των ανέργων, θα στραγγαλιστούν τα εργασιακά δικαιώματα, θα φαλκιδευτούν οι ελευθερίες μας, θα περιοριστεί η δημοκρατική λειτουργία, θα διακινδυνεύσει σοβαρά η εθνική μας ανεξαρτησία.Ήδη πολλά από αυτά τα ζούμε, τα βιώνουμε κατά την εφαρμογή του Μνημονίου. Θυμίζω, χωρίς να θέλω να επεκταθώ, ότι η εφαρμογή συγκεκριμένων άρθρων (4 και 14) της Δανειακής Σύμβασης του Μάη του 2010 θέτει σε διακινδύνευση την ίδια την κυρίαρχη κρατική υπόσταση της χώρας μας. Οι διεθνείς κεφαλαιοαγορές έχουν τα μέσα και τους τρόπους να επιβάλουν την κυριαρχία τους και να μετατρέπουν σε οικονομικά εξαθλιωμένα προτεκτοράτα εθνικά κράτη.Θυμίζω, επίσης ότι παρά, ή καλύτερα, με την εφαρμογή του Μνημονίου ο αριθμός των ανέργων στη χώρα μας αυξάνεται, τα μεσαία στρώματα συρρικνώνονται, τα εργασιακά δικαιώματα θυμίζουν μεσαίωνα. Αντίθετα, οι Τράπεζες επιδοτούνται με τα δικά μας χρήματα, χωρίς η κυβέρνηση να παίρνει ούτε καν τα αντίστοιχα μετοχικά δικαιώματα, η παραοικονομία βασιλεύει, οι μεγάλοι φοροφυγάδες απαλλάσσονται από τις υψηλές οφειλές τους στο Δημόσιο.Κι ενώ το δικομματικό σύστημα δεν μπορεί και δε θέλει να οδηγήσει στην υπέρβαση της κρίσης, έχουμε μια κοινωνία που φαίνεται ακόμη να περιμένει, να ελπίζει. Και τούτο, γιατί έτσι έμαθε τις τελευταίες δεκαετίες. Δυσκολεύεται να συνειδητοποιήσει την οδυνηρή πραγματικότητα. Αποφεύγει να δράσει, γιατί την τραβά ακόμη η τηλεόραση και ο καναπές. Εξακολουθεί να επιζητεί τη συναλλαγή με το κράτος και τους εκπροσώπους του. Συνεχίζει να εκμεταλλεύεται τους μετανάστες, οι οποίοι έχουν την ανάγκη μας. Δε θέλει να πιστέψει ότι υπήρξαν αρκετές οι φορές που βίασε την – ανάπηρη έστω – δημοκρατία και κατασπατάλησε τις – κουτσουρεμένες έστω – ελευθερίες της. Από την άλλη μεριά εκφράζεται οργή και θυμός• φαίνονται στο προσκήνιο ριζοσπαστικά τμήματα της μισθωτής εργασίας και της νεολαίας, που παλεύουν• ισχυροποιούνται κάποια άλλα ριζοσπαστικά, αντισυστημικά ρεύματα.Είναι, όμως, ανάγκη τούτες οι μαχόμενες δυνάμεις να συντονιστούν. Να πείσουν την κοινωνία, που περιμένει, πως πρέπει να σταθεί όρθια, πως δεν μπορεί η πατρίδα να μετατραπεί σε «πεδίο βολής φτηνό», πως δεν μπορούμε να ζήσουμε κάτω από το βούρδουλα της επιτήρησης. Όραμα και στόχο καθαρό θέλει η κοινωνία και αυτά, νομίζω, μπορούν να τα δώσουν μόνο ριζοσπαστικές, αντισυστημικές δυνάμεις. Οι μαχόμενες, με άλλα λόγια, δυνάμεις της Αριστεράς, όπως έγινε και στην περίοδο της Χούντας, όπως έγινε και στο Πολυτεχνείο. Γιατί μόνο αυτές οι δυνάμεις μπορούσαν – αυτό λέει η ιστορική ανάλυση – να δώσουν καθαρά το στόχο της εξέγερσης. Το σύνθημα «Ψωμί - Παιδεία – Ελευθερία – Εθνική Ανεξαρτησία» συμπύκνωσε το νόημα εκείνου του αγώνα.Αλλά μήπως και σήμερα – τηρουμένων φυσικά των αναλογιών – δεν είναι ζητούμενα και το ψωμί και η εργασία και η παιδεία και η πνευματική και πολιτιστική αναγέννηση και η ελευθερία και τα δημοκρατικά δικαιώματα και η εθνική ανεξαρτησία;Γι' αυτό, λοιπόν, πρέπει να συντονιστούμε. Πρέπει να βρούμε κοινή γλώσσα επικοινωνίας – χωρίς σεχταρισμούς και αποκλεισμούς, χωρίς ηγεμονισμούς και μονοπωλιακές νοοτροπίες.Πρέπει να μείνουμε όρθιοι και να αντισταθούμε. Πρέπει να αγωνιστούμε πατριωτικά – τη με λαϊκή, ταξική σημασία του όρου. Πρέπει να μείνουμε και να παλέψουμε. Ο Άρης Βελουχιώτης, εμβληματική μορφή της Εθνικής μας Αντίστασης, είχε πει «Ποιός είναι ο πατριώτης; Αυτοί ή εμείς; Το κεφάλαιο δεν έχει πατρίδα, γιατί τρέχει να βρει κέρδη.[

॥] Γι’ αυτό εμείς το μόνο που διαθέτουμε είναι οι καλύβες μας και τα πεζούλια μας. Αυτά, αντίθετα από το κεφάλαιο που τρέχει όπου βρει κέρδη, δεν μπορούν να κινηθούν. Γι’ αυτό και παραμένουμε μέσα στη χώρα που κατοικούμε. Ποιός, λοιπόν, μπορεί να ενδιαφερθεί καλύτερα για την πατρίδα του; Αυτοί που ξεπορτίζουνε τα κεφάλαιά τους από τη χώρα ή εμείς που παραμένουμε με τα πεζούλια μας εδώ;».Γι’ αυτό, εδώ θα μείνουμε, Καπετάνιε, να φυλάμε τα πεζούλια μας. Θα μοιραστούμε ακόμα και τη φτώχεια μας και την οργή μας, αλλά δεν θα φύγουμε.Θα μείνουμε για το νέο Πολυτεχνείο.Και τούτες εδώ οι δυο νεανικές μορφές θα ελέγχουν τα βήματά μας.Και θα μας θυμίζουν εκείνες τις επιγραφές που τα παλιά χρόνια, το 1797, οι δημοκράτες τότε του Αργοστολιού είχαν γράψει γύρω από το Δέντρο της Ελευθερίας: «Η αγάπη στην πατρίδα, το μίσος στα προνόμια, είναι οι βάσεις της δημοκρατίας» και «Η ενότητα και η αδελφοσύνη όλων των πολιτών συνιστούν τη δύναμη της δημοκρατίας» και ακόμη «Το να προτιμά κανείς το γενικό καλό από το ιδιωτικό είναι η πρώτη αρετή του δημοκράτη».Αυτό προτίμησαν και πριν από 37 χρόνια μέσα κι έξω από το Πολυτεχνείο οι μαχητές της νοεμβριανής εξέγερσης. Αυτό οφείλουμε να επιλέξουμε κι εμείς σήμερα, αν θέλουμε να είμαστε συνεπείς με ό,τι κάναμε και με ό,τι πιστέψαμε τότε.Θέλω να πιστεύω ότι στο νέο Πολυτεχνείο, που δε θ’ αργήσει, θα ’μαστε όλοι παρόντες. ΠΛΑΤΕΙΑ ΚΑΜΠΑΝΑΣ ΤΡΙΤΗ, 16 ΝΟΕΜΒΡΗ 2010 ΠΕΤΡΟΣ ΠΕΤΡΑΤΟΣ

Το μνημόσυνο του γιού μας

Φίλοι μου

Την Κυριακή 14 Νοεμβρίου και ώρα δώδεκα μεσημέρι στην εκκλησιά του Αγίου Νικολάου στο Φλάσιγκ την Νέας Υόρκης θα έχουμε το μνημόσυνο του γιού μας Βαγγέλη για τις σαράντα μέρες από τον θάνατό του

Παρακαλώ ενώστε τις προσευχές σας μαζί με τις δικές μας

Νάστε καλά

Ντένης